وقتی لجن با رطوبت زیاد از تصفیه‌خانه خارج می‌شود، بخشی از هزینه بارگیری، حمل و دفع صرف جابه‌جایی آب می‌شود. از طرف دیگر، اگر ظرفیت خط لجن با تولید روزانه تصفیه‌خانه هماهنگ نباشد، لجن در مخازن جمع می‌شود، بو افزایش پیدا می‌کند و جریان مایع برگشتی می‌تواند بار بیشتری به خط اصلی وارد کند. به همین دلیل، انتخاب دستگاه آبگیری لجن فاضلاب از شناخت لجن ورودی و تعیین مقصد کیک خروجی شروع می‌شود.

آبگیری بخشی از آب را جدا می‌کند و جامدات را به شکل کیک لجن درمی‌آورد تا جمع‌آوری و حمل آن آسان‌تر شود. عملکرد این مرحله به نوع لجن، تغلیظ، آماده‌سازی و نحوه بهره‌برداری بستگی دارد. برای سنجش نتیجه باید هم درصد ماده خشک کیک را دید، هم مقدار جامداتی را که همراه مایع خروجی از دستگاه خارج می‌شوند.

لجن تصفیه خانه چیست و چرا باید آبگیری شود؟

لجن فاضلاب مخلوطی از آب و جامداتی است که در فرایند تصفیه فاضلاب جدا یا تولید می‌شوند. بخشی از این جامدات از ابتدا در فاضلاب وجود دارند. بخشی دیگر در اثر رشد میکروارگانیسم‌ها یا واکنش مواد شیمیایی تشکیل می‌شوند. منشأ لجن بر ته‌نشینی، نیاز به پلیمر و مقدار آبی که می‌توان از آن جدا کرد اثر می‌گذارد.

نوع لجن از کجا می‌آید؟ چه اثری بر آبگیری دارد؟
لجن اولیه از ته‌نشینی جامدات در زلال‌ساز اولیه معمولاً تغلیظ ثقلی آن آسان‌تر از لجن مازاد فعال است. چربی، الیاف و ذرات ساینده می‌توانند بر پمپاژ و عملکرد دستگاه اثر بگذارند.
لجن ثانویه یا زیستی از جداسازی زیست‌توده پس از تصفیه بیولوژیکی لخته‌های زیستی آب را در ساختار خود نگه می‌دارند. تغییر شرایط فرایند می‌تواند پاسخ لجن به پلیمر و آبگیری را تغییر دهد.
لجن مخلوط از ترکیب جریان‌هایی مانند لجن اولیه و لجن مازاد فعال تغییر نسبت اختلاط ممکن است غلظت خوراک، دوز پلیمر و کیفیت کیک را تغییر دهد.
لجن شیمیایی از انعقاد، رسوب‌دهی یا حذف شیمیایی آلاینده‌هایی مانند فسفر و فلزات جنس رسوب و مواد مصرفی بر حجم، تراکم‌پذیری و آبگیری اثر دارند. اگر آلاینده‌ای به جامدات منتقل شده باشد، باید در تعیین مسیر دفع کیک لحاظ شود.

در سامانه لجن فعال، جامدات زیستی در کف زلال‌ساز ثانویه جمع می‌شوند و لایه لجن را تشکیل می‌دهند. بخشی از جامدات ته‌نشین‌شده به‌عنوان لجن فعال برگشتی (RAS) به فرایند بیولوژیکی بازمی‌گردد. لجن مازاد فعال (WAS) برداشت می‌شود تا مقدار زیست‌توده در سامانه کنترل شود و به خط فرآوری لجن می‌رود. برای آشنایی با جایگاه زلال‌سازی و برگشت لجن در خط اصلی، روش‌های معمول تصفیه فاضلاب را ببینید.

در تصفیه‌خانه صنعتی، عنوان «لجن صنعتی» به منشأ جریان اشاره دارد. چنین لجنی ممکن است زیستی، شیمیایی یا مخلوط باشد. چربی و روغن، الیاف، ذرات معدنی و فلزات از جمله عواملی هستند که بسته به صنعت، هم انتخاب تجهیزات و هم مسیر پذیرش کیک را تغییر می‌دهند.

مراحل مدیریت لجن از تولید تا دفع

در یک خط متداول، لجن جمع‌آوری و تغلیظ می‌شود، سپس بر اساس طراحی تصفیه‌خانه تثبیت یا برای آبگیری آماده می‌شود. پس از آبگیری، کیک و مایع جداشده به مسیرهای جداگانه می‌روند. ترتیب مراحل به نوع لجن و مقصد نهایی بستگی دارد. برای مثال، تثبیت قلیایی می‌تواند در بعضی طرح‌ها روی کیک آبگیری‌شده انجام شود.

مرحله چه تغییری در لجن ایجاد می‌کند؟
تغلیظ بخشی از آب را جدا می‌کند تا حجم جریان کاهش یابد. محصول معمولاً همچنان به‌صورت دوغاب قابل پمپاژ است.
تثبیت تجزیه‌پذیری مواد آلی یا پتانسیل تولید بو را کاهش می‌دهد. میزان کاهش عوامل بیماری‌زا به فرایند و شرایط واقعی آن وابسته است.
آماده‌سازی با تغییر ویژگی ذرات و تشکیل لخته، جدا شدن آب در دستگاه را آسان‌تر می‌کند.
آبگیری آب را با روش‌هایی مانند فیلتراسیون، فشردن یا سانتریفیوژ جدا می‌کند و کیک مرطوب به دست می‌دهد.
خشک‌کردن با تبخیر، رطوبت را بیشتر کاهش می‌دهد. این مرحله زمانی اهمیت دارد که مقصد کیک به ماده خشک بالاتری نیاز داشته باشد.

کیک آبگیری‌شده ممکن است همچنان حامل عوامل بیماری‌زا، فلزات یا سایر آلاینده‌ها باشد. وضعیت تثبیت و امکان دفع یا استفاده از کیک باید متناسب با ویژگی‌های آن و ضوابط محل پروژه بررسی شود.

تغلیظ و تثبیت لجن

تغلیظ ثقلی از ته‌نشینی جامدات و برداشت لجن غلیظ از کف مخزن استفاده می‌کند. اگر لجن، مانند بعضی جریان‌های WAS، به‌سختی ته‌نشین شود، شناورسازی با هوای محلول (DAF) قابل بررسی است. در DAF، ریزحباب‌ها به ذرات می‌چسبند، آن‌ها را بالا می‌آورند و لجن از سطح جمع می‌شود. در تغلیظ‌کننده نواری ثقلی، مایع از تسمه متخلخل عبور می‌کند. در تغلیظ‌کننده درام دوار، این جداسازی از طریق سطح مشبک استوانه چرخان انجام می‌شود. تغلیظ سانتریفیوژی نیز جامدات را با نیروی گریز از مرکز متمرکز می‌کند.

برای تثبیت، هضم هوازی بخشی از مواد آلی را در حضور اکسیژن تجزیه می‌کند. هضم بی‌هوازی در غیاب اکسیژن انجام می‌شود و می‌تواند بیوگاز قابل بازیابی تولید کند. در تثبیت قلیایی، موادی مانند آهک برای بالا بردن pH به کار می‌روند. انتخاب روش به هدف تثبیت، مقیاس پروژه و مسیر مدیریت لجن بستگی دارد. در ارزیابی آهک، جرم جامدات اضافه‌شده و اثر آن بر حمل و پذیرش کیک را هم در نظر بگیرید.

آماده‌سازی شیمیایی پیش از آبگیری

در انعقاد، پایداری ذرات ریز کاهش می‌یابد. در لخته‌سازی، ذرات در خوشه‌های بزرگ‌تری به نام لخته یا فلوک جمع می‌شوند. پلیمر لخته‌ساز می‌تواند به اتصال ذرات کمک کند تا آب راحت‌تر جدا شود و جامدات کمتری وارد مایع خروجی شوند. پلیمرهای باردار را پلی‌الکترولیت می‌نامند. گزینه‌های کاتیونی، آنیونی و غیریونی باید با توجه به بار سطحی ذرات، ترکیب لجن و نوع دستگاه بررسی شوند.

برای غربال اولیه، در آزمایش جار یا آزمون آزمایشگاهی مشابه، چند پلیمر و چند دوز را روی نمونه واقعی مقایسه کنید. سرعت زهکشی، استحکام لخته و کیفیت مایع جداشده را کنار هم بسنجید و گزینه‌های مناسب را در دستگاه یا پایلوت تأیید کنید. دوز پایین ممکن است لخته ضعیف ایجاد کند. دوز بیش از حد نیز می‌تواند بدون بهبود جداسازی، هزینه را بالا ببرد یا در بعضی شرایط زهکشی را مختل کند. دوز را بر پایه جرم ماده فعال پلیمر به ازای جرم ماده خشک خوراک ثبت کنید تا مقایسه شیفت‌ها با تغییر غلظت لجن معتبر بماند.

روش‌ها و تجهیزات آبگیری لجن

مقایسه تصویری چهار دستگاه آبگیری لجن: فیلترپرس، بلت فیلترپرس، سانتریفیوژ دکانتر و اسکروپرس.
تفاوت روش کار دستگاه های تصفیه فاضلابی که کار لجن کشی را انجام می دهند.

فیلترپرس

پمپ تغذیه، لجن را تحت فشار به محفظه‌های فیلترپرس می‌فرستد. آب از پارچه فیلتر عبور می‌کند و جامدات به شکل کیک در محفظه می‌مانند. سپس صفحات باز می‌شوند و کیک تخلیه می‌شود. ظرفیت واقعی دستگاه به زمان کل چرخه، از پرکردن تا تخلیه و شست‌وشو، وابسته است.

در مدل صفحه‌ای و قابی، قاب‌ها فضای تشکیل کیک را فراهم می‌کنند. در فیلترپرس چمبر، فرورفتگی صفحات مجاور محفظه را می‌سازد. مدل ممبرانی پس از پرشدن محفظه، با فشردن کیک به کمک غشای قابل‌انبساط آب بیشتری جدا می‌کند. فیلترپرس زمانی ارزش بررسی دارد که تولید کیک خشک‌تر برای حمل یا پذیرش اهمیت داشته باشد و برنامه سایت با کار نوبتی سازگار باشد.

بلت فیلترپرس

لجن آماده‌شده ابتدا روی تسمه متخلخل زهکشی می‌شود. سپس لجن بین دو تسمه قرار می‌گیرد و با عبور از غلتک‌ها تحت فشار قرار می‌گیرد. دستگاه پیوسته کار می‌کند و اپراتور می‌تواند تشکیل کیک و زهکشی را مشاهده کند. شست‌وشوی تسمه، تنظیم مسیر حرکت آن و تأمین آب شست‌وشو بر پایداری عملکرد اثر مستقیم دارند.

سانتریفیوژ دکانتر

در سانتریفیوژ دکانتر، لجن وارد کاسه چرخان (Bowl) می‌شود. جامدات به سمت دیواره می‌روند و مارپیچ داخلی (Scroll) که با سرعتی کمی متفاوت می‌چرخد، آن‌ها را به خروجی کیک می‌رساند. مایع جداشده از مسیر دیگری خارج می‌شود و سِنترِیت (Centrate) نام دارد.

دبی و غلظت خوراک، تنظیم سرعت تفاضلی کاسه و مارپیچ، عمق لایه مایع و آماده‌سازی لجن بر کیفیت کیک و سنتریت اثر دارند. دکانتر برای کار پیوسته در چیدمان فشرده قابل بررسی است. مصرف برق، سایش قطعات در تماس با ذرات و دسترسی به خدمات تخصصی باید در ارزیابی هزینه لحاظ شوند.

اسکروپرس

اسکروپرس، لجن لخته‌شده را با یک پیچ کم‌سرعت در امتداد محفظه مشبک پیش می‌برد. با محدود شدن فضای عبور و افزایش فشار، مایع از روزنه‌ها خارج می‌شود و کیک از انتها بیرون می‌آید. دور پایین می‌تواند مصرف برق و نیاز به تعمیر قطعات پرسرعت را کاهش دهد. ظرفیت پایدار و کیفیت کیک به خواص لجن، عملکرد توری و کیفیت لخته‌سازی وابسته‌اند و باید روی خوراک واقعی بررسی شوند.

پرس دوار (Rotary Press) با حرکت لجن در کانال فیلتراسیون و ایجاد فشار در مسیر خروج جامدات کار می‌کند. فیلتر خلأ با ایجاد اختلاف فشار، مایع را از محیط فیلتر عبور می‌دهد. در هر آرایش، تجهیزات جانبی بخشی از ظرفیت خط هستند. پمپ تغذیه، سیستم آماده‌سازی و تزریق پلیمر، مسیر جمع‌آوری مایع و نوار نقاله کیک باید هماهنگ انتخاب شوند. برای انتقال بعضی لجن‌های غلیظ می‌توان پمپ حفره پیش‌رونده را بررسی کرد. انتخاب پمپ تغذیه فیلترپرس به دبی و فشار موردنیاز در طول چرخه وابسته است.

آبگیری طبیعی و خشک‌کردن خورشیدی

در بستر خشک‌کن ماسه‌ای، ابتدا آب از بستر زهکشی می‌شود و سپس تبخیر، رطوبت را بیشتر کاهش می‌دهد. در کیسه یا لوله ژئوتکستایل، آب از جداره نفوذپذیر عبور می‌کند و جامدات در داخل می‌مانند. خشک‌کردن خورشیدی بیشتر متکی به تبخیر است و می‌تواند بعد از آبگیری اولیه به کار رود.

روش‌های طبیعی معمولاً به زمین و زمان بیشتری نیاز دارند و ظرفیت آن‌ها از اقلیم، بارندگی و امکان جمع‌آوری زه‌آب تأثیر می‌گیرد. آبگیری مکانیکی برای خوراک پیوسته و محدودیت فضا کنترل‌پذیرتر است، ولی به تجهیزات، انرژی و نگهداری منظم نیاز دارد.

روش نوع عملکرد مزیت اصلی محدودیت اصلی نیاز عملیاتی شرایط مناسب برای بررسی
فیلترپرس نوبتی امکان تولید کیک با ماده خشک بالاتر در خوراک مناسب توقف برای تخلیه و آماده‌سازی چرخه بعدی پمپ متناسب با فشار، پایش پارچه و فضای تخلیه مقصدی که کاهش رطوبت کیک برای آن ارزش اقتصادی دارد
بلت فیلترپرس پیوسته مشاهده مستقیم زهکشی و تشکیل کیک وابستگی به آب شست‌وشو و سلامت تسمه کنترل لخته، شست‌وشو و تنظیم مسیر تسمه خوراک پیوسته با آب شست‌وشو و فضای سرویس کافی
سانتریفیوژ دکانتر پیوسته چیدمان فشرده و فرایند محصور مصرف برق و سایش قطعات پرسرعت پایش لرزش، گشتاور و کیفیت سنتریت محدودیت فضا همراه با ظرفیت و پشتیبانی تعمیراتی مناسب
اسکروپرس پیوسته کار در دور پایین و امکان مصرف برق کمتر حساسیت ظرفیت و کیفیت خروجی به خوراک و توری پایش لخته‌سازی، شست‌وشوی توری و خروج کیک خوراکی که آزمایش آن ظرفیت و کیفیت هدف را تأیید کند

مقایسه باید بر پایه خوراک مشابه و در شرایط بهره‌برداری مستند انجام شود. برگه‌های فنی، سازوکار و محدودیت هر روش را توضیح می‌دهند. عملکرد واقعی پروژه با نمونه لجن همان تصفیه‌خانه سنجیده می‌شود.
برای انتخاب تجهیزات، ابتدا مشخصات خوراک را در روزهای عادی و پربار ثبت کنید. دبی لجن بر حسب مترمکعب بر ساعت ظرفیت هیدرولیکی را نشان می‌دهد. بار ماده خشک بر حسب کیلوگرم بر ساعت مقدار جامداتی را مشخص می‌کند که دستگاه باید بپذیرد. ظرفیت را با ساعت کار واقعی، توقف نظافت و تعمیرات، نوسان خوراک و فضای ذخیره بین دو نوبت آبگیری بسنجید.

سپس در آزمایش، درصد ماده خشک کیک، بازیابی جامدات، کیفیت مایع خروجی، مصرف پلیمر، انرژی و آب شست‌وشو را ثبت کنید. در هزینه چرخه عمر، سرمایه‌گذاری اولیه (CAPEX) شامل دستگاه، تجهیزات جانبی و نصب است. هزینه بهره‌برداری (OPEX) شامل انرژی، پلیمر، نیروی انسانی، قطعات، حمل و هزینه پذیرش یا دفع کیک است. اگر بین دو دستگاه اختلافی در خشکی کیک وجود دارد، آن را به تن کیک مرطوب قابل حمل در سال تبدیل کنید و سپس اثر آن را بر هزینه کل بسنجید.
محاسبه راندمان آبگیری و عوامل مؤثر بر آن
درصد ماده خشک از تقسیم جرم باقی‌مانده پس از خشک‌کردن آزمایشگاهی بر جرم نمونه مرطوب به دست می‌آید. در نمونه کیک با ۲۰٪ ماده خشک، حدود ۸۰٪ جرم نمونه رطوبت است. برای ارزیابی دستگاه، این درصد باید همراه با نرخ تولید کیک و مقدار جامدات خروجی در مایع بررسی شود.

شاخص واحد متداول کاربرد
کل جامدات (TS) درصد جرمی یا mg/L، بسته به نمونه و روش مقدار کل باقی‌مانده پس از خشک‌کردن نمونه، شامل جامدات معلق و محلول
ماده خشک (DS) درصد جرمی یا kg DS پایه گزارش غلظت خوراک، خشکی کیک، ظرفیت و مصرف پلیمر
کل جامدات معلق (TSS) mg/L سنجش ذرات معلق در مایع صاف‌شده یا سنتریت و برآورد بار برگشتی
جامدات فرار (VS) درصدی از TS در صورت گزارش بر این مبنا برآورد بخش عمدتاً آلی جامدات و پیگیری تغییرات در هضم لجن
بازیابی جامدات درصد سهم جامدات خوراک که در کیک جمع می‌شود. مبنای اندازه‌گیری و مرز موازنه باید روشن باشد.
بارگذاری هیدرولیکی و جامدات m³/h و kg DS/h تشخیص محدودیت ظرفیت از سمت حجم خوراک یا جرم جامدات. برای بعضی تجهیزات بار به ازای واحد سطح یا عرض هم گزارش می‌شود.
مصرف ویژه پلیمر و انرژی kg پلیمر فعال/t DS و kWh/t DS مقایسه گزینه‌ها روی مبنای یکسان ماده خشک خوراک
زمان مکش موئینه (CST) و مقاومت ویژه فیلتراسیون (SRF) ثانیه و m/kg مقایسه قابلیت آزاد کردن آب یا عبور مایع از لایه لجن در شرایط آزمایشی همسان
شاخص حجم لجن (SVI) mL/g ارزیابی ته‌نشینی لجن فعال پس از آزمون ۳۰ دقیقه‌ای. برای برآورد عملکرد آبگیری، آزمایش جداگانه لازم است.

مثال فرضی محاسبه کیک خروجی

فرض کنید در یک نوبت، ۱۰ مترمکعب لجن با ۲٪ ماده خشک و چگالی تقریبی ۱٬۰۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب وارد دستگاه می‌شود. فرض کنید ماده خشک کیک ۲۰٪ و بازیابی جامدات ۹۵٪ باشد. برای ساده‌سازی، جامدات افزوده‌شده و آب شست‌وشو را در این مثال کنار می‌گذاریم.

  1. جرم لجن مرطوب ورودی: ۱۰ × ۱٬۰۰۰ = ۱۰٬۰۰۰ کیلوگرم.
  2. ماده خشک ورودی: ۱۰٬۰۰۰ × ۰٫۰۲ = ۲۰۰ کیلوگرم.
  3. ماده خشک بازیابی‌شده در کیک: ۲۰۰ × ۰٫۹۵ = ۱۹۰ کیلوگرم. حدود ۱۰ کیلوگرم از ماده خشک ورودی همراه جریان جداشده خارج می‌شود.
  4. جرم کیک مرطوب: ۱۹۰ ÷ ۰٫۲۰ = ۹۵۰ کیلوگرم. اگر بازیابی در همین مثال ۱۰۰٪ فرض شود، کیک مرطوب حدود ۱٬۰۰۰ کیلوگرم خواهد بود.

در حالت بازیابی ۹۵٪، جرم مرطوبِ قابل حمل حدود ۹۰٫۵٪ کمتر از جرم لجن ورودی است. برای برآورد کاهش حجم باید چگالی کیک را هم بدانید. هنگام مقایسه دو نقطه کار، کیک خشک‌تر زمانی ارزش دارد که صرفه‌جویی در حمل یا آماده‌سازی برای مقصد از هزینه اضافی پلیمر، برق، زمان کار و بار برگشتی بیشتر باشد.

مشکلات رایج در آبگیری لجن فاضلاب و راهکارهای بهره‌برداری

وقتی عملکرد افت می‌کند، ابتدا نمونه‌ای نماینده از خوراک، کیک و مایع خروجی بگیرید و نتایج را با یک نوبت پایدار مقایسه کنید. دبی، غلظت، دوز پلیمر و زمان کار را هم ثبت کنید. تغییر هم‌زمان چند تنظیم، تشخیص علت را دشوار می‌کند.

مشکل علت‌های احتمالی اقدام بررسی یا اصلاح
کیک مرطوب یا ناپایدار خوراک رقیق، بارگذاری زیاد، لخته ضعیف یا تغییر نوع لجن ماده خشک خوراک و بار واقعی جامدات را اندازه بگیرید. نتیجه آزمون پلیمر و تنظیمات دستگاه را با شرایط پایدار مقایسه کنید.
افزایش مصرف پلیمر تغییر ترکیب لجن، خطای کالیبراسیون، آماده‌سازی نامناسب محلول یا تزریق بیش از نیاز غلظت محلول و دبی واقعی تزریق را بررسی کنید. مصرف را بر حسب ماده فعال به ازای تن ماده خشک گزارش کنید.
گرفتگی پارچه فیلتر یا توری تجمع چربی و ذرات ریز، رسوب، شست‌وشوی ناکافی یا لخته‌سازی نامناسب افت دبی مایع خروجی و افزایش زمان چرخه را بررسی کنید. وضعیت سطح فیلتر و سامانه شست‌وشو را در توقف ایمن کنترل کنید.
کدورت مایع خروجی کمبود پلیمر، شکستن لخته، پارگی پارچه یا عبور جامدات بر اثر بار زیاد TSS خروجی و بار جامدات را اندازه بگیرید. سالم بودن سطح فیلتر و شرایط اختلاط را بررسی کنید.
کاهش ظرفیت یا خوراک‌دهی نامنظم لجن غلیظ‌تر از انتظار، تجمع الیاف، گرفتگی پمپ یا محدودیت خط مکش دبی و فشار ثبت‌شده را بررسی کنید و با داده‌های بهره‌برداری عادی مقایسه کنید. بازرسی پمپ و مسیر را در شرایط ایمن انجام دهید.
حرکت تسمه به یک سمت تغذیه نامتقارن، اشکال در تنظیم مسیر یا سایش غلتک توزیع خوراک و سابقه تنظیم مسیر تسمه را بررسی کنید. کنترل مکانیکی را طبق دستور سازنده انجام دهید.
لرزش غیرعادی سانتریفیوژ تجمع جامدات، نامیزانی، سایش یا ایراد یاتاقان به هشدار دستگاه و رویه مصوب توقف عمل کنید. بررسی و راه‌اندازی مجدد را به تیم مجاز بسپارید.
بو یا خوردگی اطراف مخزن و خط لجن ماند طولانی، شرایط بی‌هوازی، تهویه نامناسب یا تولید سولفید هیدروژن زمان ماند، وضعیت تهویه و داده‌های پایش گاز را بررسی کنید. تشخیص H₂S به ابزار پایش نیاز دارد.

مدیریت کیک و مایع خروجی پس از آبگیری

کیک لجن باید در محلی با کف مناسب، امکان جمع‌آوری شیرابه و کنترل تماس با بارندگی نگهداری شود. برنامه تخلیه دستگاه را با ظرفیت انبار، زمان بارگیری و پذیرش مقصد هماهنگ کنید. برای برآورد هزینه حمل، وزن واقعی بار و تعداد سفرها را ثبت کنید. خشک‌کردن حرارتی یا خورشیدی زمانی قابل بررسی است که مقصد رطوبت کمتری بخواهد یا کاهش هزینه حمل و دفع، هزینه این مرحله را جبران کند.

مایع صاف‌شده یا سنتریت می‌تواند هم جامدات معلق و هم بار محلول مانند آمونیوم یا فسفر داشته باشد. بازگرداندن آن به ابتدای تصفیه‌خانه باید با توجه به دبی، کیفیت و ظرفیت خط اصلی انجام شود. حتی جریان کم‌حجم می‌تواند در بخشی از روز بار بالایی وارد کند. در صورت نوسان زیاد، زمان‌بندی برگشت، متعادل‌سازی یا تصفیه جداگانه جریان را بر اساس طرح تصفیه‌خانه بررسی کنید.

بسته به ویژگی لجن و ضوابط محل پروژه، گزینه‌ها می‌توانند شامل دفن در محل مجاز، کمپوست‌سازی کنترل‌شده، سوزاندن در تأسیسات مجاز یا بازیابی منابع باشند. اصطلاح جامدات زیستی تصفیه‌شده (Biosolids) برای لجن فاضلاب فرآوری‌شده به کار می‌رود و شرایط کاربرد آن به چارچوب نظارتی مربوط بستگی دارد. استفاده روی زمین یا در کشاورزی مستلزم ارزیابی منشأ لجن، شواهد کاهش عوامل بیماری‌زا، فلزات و سایر آلاینده‌های مرتبط و احراز شرایط پذیرش است. برنامه پایش نیز باید با مقصد هماهنگ شود و در صورت تغییر فرایند یا خوراک صنعتی بازبینی شود.